ကယား၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ရပ္တည္ခ်က္ အမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးအတြက္ အျပဳသေဘာမေဆာင္

သတင္းနွင့္ မီဒီယာ ကြန္ရက္။
၂၀၁၉ ခုႏွစ္၊ ေမလ ၁၆ ရက္။

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းျမင္းစီးေၾကးရုပ္ႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ ကယားျပည္နယ္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္၏ ရပ္တည္ခ်က္သည္ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးနွင့္ ယံုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေရးကို ထိခိုုက္ေစႏိုုင္သည္ဟု တိုုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ အခ်ဳ႔ိက ေျပာသည္။

ကယားျပည္နယ္ရိွ ဗိုု္လ္ခ်ဳပ္ျမင္းစီးေၾကးရုုပ္ ေျပာင္းေရႊ႕ေပးေရး ျပည္နယ္အစိုုးရအဖြဲ႕ႏွင့္ ကရင္နီလူငယ္မ်ား ေဆြးေႏြးေနရာမွ ေမလ ၁၄ ရက္ေန႔က ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးအယ္ေဖာင္းရိႈးက လံုုးဝမေရႊ႔ေပးႏုုိင္ေၾကာင္း၊ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္သြားမွာျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ ဗုုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း အထိမ္းအမွတ္ေန႔မ်ားကိုုလည္း ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္သြားမွာျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုုခဲ့ၿပီး ေတြ႔ဆံုုေဆြးေႏြးပြဲပ်က္ကာ ႏွစ္ဖက္ၾကားတင္းမာမႈမ်ား ေပၚေပါက္ေစခဲ့သည္။

မြန္ျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္ ဒုု-ဥကၠ႒ ေဒါက္တာေအာင္ႏုုိင္ဦးက “အတင္းအၾကပ္လုုပ္ေစတဲ့ပံုုစံမ်ိဳးနဲ႔ တုုိင္းရင္းသား ေဒသခံေတြရဲ႕ ေတာင္းဆိုုခ်က္ကိုု လစ္လ်ဴရႈတဲ့ပံုုစံေတြျဖစ္လာတယ္။ အဲ့ေတာ့ဒါက က်ေနာ္တုုိ႔ အမွန္တကယ္ လိုုလားတဲ့ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုုကေရစီတိုု႔၊ တိုုင္းရင္းသားစည္းလံုုးညီညြတ္မႈတိုု႔၊ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးတိုု႔ ကိစၥေတြကေတာ့ ဆက္ၿပီးေတာ့ ေဝးေနအံုုးမွာပဲလိုု႔ ယူဆတယ္။ တိုုင္းရင္းသားေတြဘက္က အႀကိမ္ႀကိမ္အခါခါ အႏုုနည္းနဲ႔တစ္မ်ိဳး၊ ဆႏၵျပၿပီးေတာ့ လံႈ႔ေဆာ္တဲ့နည္းနဲ႔တစ္မ်ိဳးေပါ့ ဒါမ်ိဳးကိုု တိုုင္းရင္းသားေဒသခံေတြက လံႈ႔ေဆာ္ျပသတင္ျပ ေတာင္းဆိုုခဲ့တဲ့အေပၚမွာ သူတိုု႔ဘက္က လစ္လ်ဴရႈဖိုု႔မသင့္ဘူး။ အေလးအနက္ထား သင့္တယ္လိုု႔ ယူဆတယ္” ဟုု ေျပာသည္။

ယမန္ေန႔ ေဆြးေႏြးပြဲႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေၾကးရုုပ္ ေရႊ႕ေျပာင္းေရး ညွိႏိႈင္းေဖာ္ေဆာင္ေရး ေကာ္မတီက ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကိုုယ္စားလွယ္ ဦးသဲရယ္ကလည္း “ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္တစ္ေယာက္ေနနဲ႔ ဒါမ်ိဳးမလုုပ္သင့္ဘူးလိုု႔ျမင္တယ္။ အစည္းအေဝး ဖ်က္လိုုက္ ရတာေပါ့။ လူငယ္ေတြကလည္း ဆက္လက္ၿပီးေတာ့မွ ကန္႔ကြက္သြားမယ္လိုု႔ ေၾကျငာခ်က္ထုုတ္ထားတာေတြ ရွိတယ္။ ဆိုုေတာ့ ဒီေနရာမွာ မၿပီးႏုုိင္ေသးဘူးလိုု႔ နားလည္လိုုက္တယ္။ ဒီျပႆနာကိုု ဒီကလူေတြ အခ်င္းခ်င္း ရွင္းခိုုင္းရင္ေတာ့ ဒါတသက္လံုုးၿပီးမွာ မဟုုတ္ဘူး။ ဆိုုေတာ့ ဗဟိုုကလာရွင္းေပးမွရမယ္” ဟုုေျပာသည္။

“ဘာလိုု႔လဲဆုုိရင္ ဒီလူငယ္ေတြကပဲ သမိုုင္းေၾကာင္းအရ ကန္႔ကြက္တာ ရွိတာကိုုး။ က်ေနာ္တုုိ႔ တုုိင္းရင္းသား ေတြဘက္မွာက ဒီလိုုျဖစ္ေနတာ ဒီတစ္ခုုတည္းမဟုုတ္ပါဘူး။ မြန္ျပည္နယ္တုုန္းက ေခ်ာင္းဆံုုတံတားကိုု ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းတံတား ဆုုိတဲ့ကိစၥနဲ႔လည္း ျပႆနာတက္ၿပီးၿပီ။ အစိုုးရက အခုုဒီကိစၥကိုု လံုုးဝေျဖေလ်ာ့ေပးႏုုိင္တဲ့ အေနအထားမ်ိဳးကိုု မေတြ႔ရေတာ့ သူတိုု႔ဘာရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ဒါကိုုလုုပ္ေနသလဲေပါ့ေနာ္။”

ကရင္နီလူငယ္မ်ားအေနျဖင့္ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ျမင္းစီးေၾကးရုပ္အား အျခားေသာ ျပည္နယ္၊ တုုိင္းမ်ားသိုု႔ ေျပာင္းေရႊ႕ရန္ ေတာင္းဆိုုျခင္းမဟုုတ္ေၾကာင္း၊ အမ်ားပိုုင္ျဖစ္ေနသည့္ ေနရာမ်ားတြင္ မထားရန္သာ ေတာင္းဆိုုေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ အဆိုုပါေတာင္းဆိုုခ်က္အား သေဘာတူလိုုက္မည္ဆိုုပါက ျပႆနာမ်ား ေျဖရွင္းႏုုိင္မည္ျဖစ္သည္ဟုု ဦးသဲရယ္က ေျပာသည္။  ကယားျပည္နယ္၊ လိြဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕ ၊ ကႏၵာဝန္ပန္းၿခံအတြင္းထားရွိသည့္ အျငင္းပြားေနေသာ ဗုုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ျမင္းစီးေၾကးရုုပ္အား ေျပာင္းေရႊ႕မေပးႏုုိင္ဘူးဟုု ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္မွ ေျပာဆိုုလိုုက္ျခင္းသည္ တုုိင္းရင္းသားမ်ား၏ သေဘာထား၊ ျဖစ္တည္မႈ၊ ေတာင္းဆိုုမႈမ်ားကိုု လစ္လ်ဴရႈျခင္းျဖစ္ၿပီး အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး၊ ယံုုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေရးတိုု႔ကိုု ထိခိုုက္ႏုုိင္သည္ဟုု တိုုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္မ်ားက ေျပာသည္။

မြန္ျပည္နယ္တြင္ရွိသည့္ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕ ႏွင့္ ေခ်ာင္းဆံုုၿမိဳ႕ကိုု ဆက္သြယ္ထားသည့္ တံတားကိုုလည္း သံလြင္တံတား(ေခ်ာင္းဆံုု) အမည္ေပးဖိုု႔ ေဒသခံေတြ ေတာင္းဆိုုေနသည့္ၾကားက ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းတံတားဟုု အမည္ေပးၿပီး ၂၀၁၇ ခုုႏွစ္ ဧၿပီလတုုန္းက ဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။

အဆုုိပါျဖစ္စဥ္ႏွင့္ လက္ရွိ ကယားျပည္နယ္တြင္ ျဖစ္ေပၚေနသည့္ ဗုုိုုလ္ခ်ဳပ္ျမင္းစီးေၾကးရုုပ္ကိစၥမွာ ရည္ရြယ္ခ်က္ခ်င္း တူညီသည္ဟု ေဒါက္တာေအာင္ႏိုု္င္ဦးက ဆက္ေျပာသည္။

“ရည္ရြယ္ခ်က္ခ်င္းကေတာ့ တူတယ္၊ လုုပ္ေဆာင္ခ်က္ခ်င္းက မတူဘူးလိုု႔ က်ေနာ္ယူဆတယ္။ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ သူတိုု႔ရဲ႕ အစီအစဥ္တက်လုုပ္ဖုုိ႔ ရည္ရြယ္ခဲ့တဲ့ လုုပ္ငန္းစဥ္တစ္ခုုဆိုုတာကေတာ့ ခန္႔မွန္းယူလိုု႔ရတယ္။ လုုပ္ငန္းစဥ္အပိုုင္းကေတာ့ လုုပ္ပံုုကိုုင္ပံုုကမတူတာကေတာ့ က်ေနာ္တုုိ႔ဆီမွာ ျဖစ္တဲ့ျဖစ္စဥ္ကေတာ့ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္အထိ အဆုုိေတြတင္သြင္းၿပီးေတာ့ အတင္းအၾကပ္ကိုုင္လုုပ္ခဲ့တဲ့ကိစၥ၊ ဒါကေတာ့ ပံုုစံတစ္မ်ိဳးေပါ့၊ ကရင္နီမွာ ကယားျပည္နယ္မွာျဖစ္တဲ့ကိစၥကေတာ့ ဒါကေတာ့ ျပည္နယ္အစိုုးရအဖြဲ႕ကိုု ေခါင္းခံေစၿပီး အတင္း အၾကပ္လုုပ္တဲ့ပံုုစံမ်ိဳးျဖစ္တယ္။”

အႏုုိင္ရပါတီက ဦးေဆာင္ၿပီး ဗုုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ရုုပ္တုုစိုုက္ထူျခင္း၊ လမ္းတံတားမ်ား အေဆာက္အဦမ်ားတြင္ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းအမည္ေပးျခင္းမ်ား လုုပ္ေဆာင္ေနျခင္းသည္ တုုိင္းရင္းသားျပည္သူမ်ား၏ အမွတ္သေကၤတမ်ားကိုု ဦးစားေပးျခင္းမရွိသည့္အျပင္ မဟာလူမ်ိဳးႀကီးဝါဒီကိုု က်င့္သံုုးေနျခင္းျဖစ္သည္ဟုု ကခ်င္ဒီမိုုကရက္တစ္ပါတီ (KDP) က ေျပာသည္။

“ကယားျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ဟာက နမူနာျဖစ္တယ္။ ဒါက NLD ပါတီဟာလည္း မဟာလူမ်ိဳးႀကီးဝါဒကိုု က်င့္သံုုးေနတယ္လိုု႔ ေျပာလိုု႔ရပါတယ္။ ကယားျပည္သူလူထုုတစ္ရပ္လံုုးက မႀကိဳက္ဘူးေျပာေနတာကိုု မလုုပ္သင့္ပါဘူး။ ကခ်င္မွာလည္း ျဖစ္ခဲ့တာက အလားသ႑ာန္တူပါတယ္။ ကခ်င္လူထုုရဲ႕ ကခ်င္အမ်ိဳးသားေတြရဲ႕ သေဘာထား ေတာင္းခံျခင္းေတြလည္း မရွိခဲ့ဘူး။ သူတိုု႔ရဲ႕ အလိုုက်အတုုိင္းပဲ၊ အနာဂတ္အတြက္ အေျခအေနေကာင္းမယ့္လမ္းမျမင္ဘူး။ တုုိင္းရင္းသားေတြရဲ႕ သေဘာထား မယူပဲ၊ လစ္လ်ဴရႈၿပီးလုုပ္မယ္ဆုုိရင္ ပဋိပကၡက ပိုုပိုုႀကီးထြားလာမယ္။ သူတိုု႔ရဲ႕ မဟာလူမ်ိဳးႀကီးဝါဒေအာက္မွာ လက္နက္နဲ႔စိုုးမိုုးၿပီးေတာ့ အုုပ္ခ်ဳပ္ခံရတာေၾကာင့္ျဖစ္တယ္။ ဒါကိုု လံုုးဝေက်နပ္မႈမရွိဘူး” ဟုု KDP ဥကၠ႒ ဦးကြမ္ေဂါင္ေအာင္ခမ္းက ေျပာသည္။

ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ျမစ္ႀကီးနားၿမိဳ႕ ၿမိဳ႕လယ္နာရီအနီးရွိ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ရုုပ္တုုအား ၂၀၁၇ ခုုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္ဝါရီလက လူထုုမ်ားမသိပဲ စိုုက္ထူခဲ့သည့္အတြက္ ၂၀၁၇ ခုုႏွစ္၊ ဇူလိုုင္လတြင္ မည္သူမည္၀ါမွန္း မသိရသူမ်ားက ရုုပ္တုုရင္ျပင္ကိုု ရိုုက္ခ်ဳိးခဲ့ျခင္း၊ ရုုပ္တုုအား တူျဖင့္ရိုုက္ျခင္း၊ ဗုုိ္လ္ခ်ဳပ္ရုုပ္တုုအား သေဘၤာေဆးရည္မ်ားျဖင့္ ပက္ျခင္းမ်ား ျပဳလုုပ္ခ့ဲသည္။

ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏ ရုုပ္တုုမ်ား၊ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းနာမည္ျဖင့္ အထင္ကရေနရာမ်ားအား ေခၚဆိုုျခင္းမ်ားထက္ ဗုုိလ္ခ်ဳပ္ထားခဲ့သည့္ ပင္လံုုကတိကဝတ္မ်ားကိုု အေကာင္အထည္ေဖာ္ေစလိုုသည္ဟုု တုုိင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ေျပာသည္။

ဦးကြမ္ေဂါင္ေအာင္ခမ္းက “က်ေနာ္တိုု႔ဟာ ျပည္ေထာင္စုုကိုုဖြဲ႕စည္းတာ ပင္လံုုစာခ်ဳပ္အရဖြဲ႕စည္းတာျဖစ္တယ္။ ဗမာေတြရဲ႕ လိုုလားခ်က္ေတြေၾကာင့္မိုု႔လိုု႔ ပင္လံုုစာခ်ဳပ္ဆိုုတာမဟုုတ္ဘူး။ အကုုန္လံုုးလိုုလားၿပီးေတာ့ လိုုလိုုလားလားန႔ဲ ျပည္ေထာင္စုုဖြဲ႕စည္းရေအာင္ ဆိုုၿပီးေတာ့ဖြဲ႕စည္းၿပီး ပင္လံုုစာခ်ဳပ္ကိုု ခ်ဳပ္ဆိုုတာျဖစ္တယ္။ အခုုက ပင္လံုုစာခ်ဳပ္ကိုု ဥပကၡာျပဳျခင္းက တုုိင္းရင္းသားေတြကိုု ဥပကၡာျပဳျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ပင္လံုုကတိဝတ္ေတြကိုု အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖုုိ႔က အဓိကျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလုုပ္ရပ္ကိုု အျမန္ဆံုုး ရပ္တန႔္ဖိုု႔ ေတာင္းဆိုုပါတယ္” ဟုု ေျပာသည္။

ထိုု႔ေၾကာင့္ ေဒါက္တာေအာင္ႏုုိင္ဦးက “က်ေနာ္တုုိ႔က ဒီမိုုကေရစီဘက္ေတာ္သားခ်င္းအတူတူ၊ ဒီမိုုကေရစီကူးေျပာင္းေရးအတြက္ NLD နဲ႔အတူတူတြန္းအား ေပးၿပီးေတာ့ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္။ သိုု႔ေသာ္ ဒီအခ်ိန္မွ တုုိင္းရင္းသားေတြရဲ႕ အမွတ္သညာ၊ သေကၤတေတြကိုု ဦးစားေပးေရးထက္ကိုု သူတိုု႔ရဲ႕ လုုပ္ခ်င္တဲ့ဆႏၵတစ္ခုုတည္းကိုုပဲ ဦးစားေပးၿပီးလုုပ္ေနတာဟာ တုုိင္းရင္းသားေတြ ရဲ႕ ခံစားခ်က္ကိုု ဥပကၡာျပဳသလိုုမ်ိဳး လက္ရွိတိုုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ အျမတ္တႏိုုးထားတဲ့ အမွတ္သညာ၊ သေကၤတ ေတြကိုုလည္း တန္ဖိုုးမထား အေလးမထားသလိုုမ်ိဳး ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ ဒီခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီးေရးတိုု႔ အျပန္အလွန္ ယံုုၾကည္မႈတည္ေဆာက္ေရးတိုု႔ ပိုုၿပီးေတာ့ခက္ခဲ ေစမယ္လိုု႔ ယူဆပါတယ္” ဟုု ဆက္ေျပာသည္။

ေမလ ၁၃ ရက္ေန႔မွစတင္ကာ လိြဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕ ၊ ကႏၵာဝန္ျပန္းၿခံအတြင္းထားရွိသည့္ ဗုုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းျမင္းစီ းေၾကးရုုပ္အား ရဲတပ္ဖြဲ႕မွ လံုုၿခံဳေရးမ်ားယူထားေၾကာင္း၊ ေၾကးရုုပ္အားလည္း သံဆူးႀကိဳးမ်ားျဖင့္ ႏွစ္ဆတိုုးကာထားသည္ဟုု ေဒသခံမ်ားက ေျပာသည္။

ကရင္နီျပည္လူငယ္မ်ားအင္အားစုုအေနျဖင့္ လူထုုရဲ႕ သေဘာဆႏၵအတိုုင္းသာ ဆက္လက္လုုပ္ေဆာင္သြားမည္ ဟုု ေမလ ၁၄ ရက္ေန႔က ထုုတ္ျပန္ထားသည္။