အထက်ကျိုင်းတောင်းရေကာတာ ဆောက်လုပ်ခြင်း ရပ်စဲရန် တောင်းဆို

သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။
၂၀၁၈ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၀ ရက်။

ဆိုးကျိုးတွေ ကျရောက်နိုင်တာကြောင့် ရှမ်းပြည်နယ် နမ့်တိန်းမြစ်ပေါ်တွင် တည်ဆောက်နေသော အထက်ကျိုင်းတောင်းရေကာတာကို ရပ်တန့်ပေးရန် ရှမ်းပြည်နယ် မြစ်ချောင်းများ လှုပ်ရှားမှု အဖွဲ့က တောင်းဆိုလိုက်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံ ချုင်းမိုင်မြို့ရှိ ချင်းမိုင်တက္ကသိုလ် လူမှုရေးသိပ္ပံဌာနတွင် ယနေ့ ပြုလုပ်သော သတင်းစာ ရှင်းလင်းပွဲနှင့်အတူ “ဆိုးကျိုးများ” လို့ အမည်ပေးထားတဲ့ အစီရင် ခံစာတစောင်ကိုလည်း ရှမ်း မြစ်ချောင်း လှုပ်ရှားမှုအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။

နမ့်တိန်းမြစ်သည် သံလွင်မြစ်၏ မြစ်လက်တက်တစ်ခု ဖြစ်ပြီး ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ မိုင်းကိုင်၊ လဲချား၊ မိုးနဲ နှင့် လင်းခေး မြို့နယ်များကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းနေခြင်း ဖြစ်သည်။

ပထမ ကျိုင်းတောင်းရေကာတာ မတည်ဆောက်မှီ ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် မြို့နယ် ၁၁ မြို့နယ်ထဲမှ ကျေးရွာအများအပြား ပြောင်းရွှေ့ခံခဲ့ရပြီး လူဦရေ ၃ သိန်းကျော် ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ရကာ ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုတွေရှိခဲ့တဲ့အပြင် အခြား ဆိုးကျိုးသက်ရောက်မှုများလည်း ရှိခဲ့သည်ဟု မြစ်ချောင်းအဖွဲ့က ပြောသည်။

နန်းဟွမ်သည် လင်းခေးမြို့နယ်မှ ဒေသခံ တစ်ဦးဖြစ်သည်။

ဒေသခံလူထုရဲ့ အရင်တုန်းက လုပ်ကိုင်စားသောက်လာတဲ့ နေရာ သူ့နေရာကိုပြောင်းရွှေ့လိုက်တော့ ဒေသခံလူထုအတွက်လည်း နေထိုင်စားသောက်ဖို့ အခက်အခဲဖြစ်တယ်ပေါ့။ နောက်ပြီးတော့ ဒီ စစ်တပ်တွေ လုံခြုံရေးတွေ ထပ်ဖြည့်လာတဲ့အခါကြတော့ ဒီ အနီးအနားမှာ မပြောင်းရွှေ့ရတဲ့ ဒေသခံ လူထုအတွက် လုံခြုံရေးကလည်း ခုနပြောသလိုပေါ့ စိုးရိမ်ရတဲ့ အနေအထား ရှိတယ် နန်းဟွမ်က ပြောသည်။

ကျိုင်းတောင်းဒေသတွင် ၂၀၀၅ -၂၀၀၉ ခုနှစ်က ၅၄ မီဂါဝပ် ထုတ်လုပ်တဲ့ အကြီးစားရေအားလျှပ်စစ် စီမံကိန်း တစ်ခုကို နမ့်တိန်းမြစ်ပေါ်တွင် ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ယခင်က ထိုဒေသတွင် ကျေးရွာ ၅၀ ရှိခဲ့ပြီး ယခုအခါ ၁၀ ရွာသာ လက်ရှိနေထိုင်နိုင်တော့ကာ ကျန်ရွာများမှ ဒေသခံပြည်သူ အများစုကတော့ ထိုင်းနိုင်ငံဖက်ကို ရွှေ့ပြောင်း သွားခဲ့ကြရသည်ဟု အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြထားသည်။

ရေအားလျှပ်စစ်စက်ရုံဟာ ကျိုင်းတောင်းရေတံခွန်ပေါ်မှာ ရေစီးကြောင်းကိုဖြတ်တောက်ပိတ်ဆို့ပြီး တည်ဆောက်ထားတာကြောင့် သဘာဝအလှကို လုံးဝထိခိုက်ပျက်စီးစေသည့်အပြင် ရေတံခွန်ရဲ့ အထက်နှင့် အောက်ဖက်တွင် မြစ်ချောင်းကို မှီခိုနေထိုင်ကြသူတွေများ၏ အသက်မွေး ဝမ်းကြောင်းအတွက် ဒုက္ခရောက်ကြရသည်ဟု ဆိုသည်။

ထို အခြေအနေများကြောင့် ၂၀၀၉ ခုနှစ်က စတင်တည်ဆောက်နေခဲ့သည့် အထက်ကျိုင်းတောင်းဆည်သည် အရွယ်ပမာဏလည်း ပိုမိုကြီးမားခြင်းကြောင့် ဆိုးကျိုးများပိုမိုဖြစ်ပေါ်စေမှာဖြစ်ပြီး မြစ်ကိုအမှီပြု စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်နေကြရသော ကျိုင်းတောင်း နှင့် လင်းခေး ဒေသက ဒေသခံပြည်သူလူထုများသည် ရာသီဥတုပြောင်းလဲပြီး ရေပြတ်လပ်မှာအထိ စိုးရိမ်နေကြရသည်ဟု ဆိုသည်။

ရေကာတာ စစဆောက်တုန်းက ရေတအားကြီးတယ်၊ မိုးကျတာနဲ့ လင်းခေး၊ အမှန်ဆို လင်းခေး တိန်းချောင်းရေက အဲ့လောက် မတက်ဘူးပေါ့နော် ရေမတက်ဘူး။ ဒီ ၂၀၀၄ ခုနှစ် ရေကာတာ ဆောက်ပြီးတဲ့ နောက်ပိုင်းမှာတော့ ရေတွေက တက်တယ် ရေအရမ်းတက်တယ် မီတာ ၄၀၀ လောက် အထိ ဒီမြစ်ကမ်းကနေ မီတာ ၄၀၀ လောက်အထိ တက်တယ် အဲ့မှာ လူထုတွေ လူထုနေအိမ်တွေ ရေလွမ်းတယ်၊သီးနှံစိုက်ခင်းတွေ ပျက်စီးတယ်၊ အဲ့ဒီရေလွမ်းပြီးတဲ့နောက်ပိုင်းမှာလည်း ဒီ မြစ်ကမ်း နဘေးက မြစ်ကမ်းဘေးနှစ်ဖက်က သီးနှံခြံတွေပျက်စီးတယ်၊ နုံမြေတွေပျက်စီးတယ်၊ စိုက်ပျိုးလို့သိပ့်မကောင်းတော့ဘူးပေါ့၊အဲ့ဒါတွေ ထိခိုက်တာတွေ တွေ့ရတယ်။

 ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင်တော့ ရေမတက်ပဲ ချက်ချင်းရေကျသွားကာ ချောင်းရေမှာ ခြေသလုံးလောက်သာ ရှိတော့သည်ဟု နန်းဟွမ်က ဆက်ပြောသည်။

ယနေ့ ထုတ်ပြန်သည့် အစီရင်ခံစာတွင် နမ့်တိန်းမြစ်ရေကာတာများကြောင့် ရေတံခွန် များထိခိုက်ပျက်စီး ပျောက်ကွယ်သွားနိုင်တာ၊ ငါးမျိုးစိတ်များ ပျက်စီးလျှော့နည်း ပျောက်ကွယ်နိုင်ခြင်း၊ စိုက်ပျိုးမြေများကို ခြောက်သွေ့ စေပြီး စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းကို ထိခိုက်ပျက်စီးနိုင်ခြင်း၊ ရေအရည်အသွေးကျ ဆင်းခြင်းကြောင့် ပြည်သူ လူထုကျန်းမာရေး အန္တရာယ် မြင့်မားစေနိုင်ခြင်း၊  ကြိုတင်မသိနိုင်တဲ့ရေထုတ်လွှတ်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပြီး ဆည်ပြိုကျ ကျိုးပျက်မှု ရှိနိုင်ခြင်း စတဲ့ ဆိုးကျိုးတွေ ရှိနိုင်ကြောင်း ထောက်ပြရေးသားထားသည်။

ဒါကြောင့် အထက်ကျိုင်းတောင်းဆည် နှင့် ပြည်တွင်းစစ် ပဋ္ဋိပက္ခဖြစ်ပွားနေသော  နယ်မြေဒေသအတွင်းမှာ ရေအားလျှပ်စစ်ထုတ်လုပ်ရေး ဆည်ကြီးတွေဆောက်လုပ်နေခြင်းကို ချက်ချင်းရပ်တန့်ရန်နှင့် ပဋ္ဋိပက္ခ တွေကို ငြိမ်းချမ်းတဲ့နည်းနဲ့ နိုင်ငံရေးအရ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်း အဖြေရှာပြီး စစ်မှန်တဲ့ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင် စုစနစ်ကို ဖေါ်ဆောင်ကျင့်သုံးလာနိုင်ကာ ဒေသခံပြည်သူလူထု ပိုင်ဆိုင်တဲ့ သဘာ၀ အရင်းအမြစ်များကို စီမံခန့်ခွဲမှုတွေမှာ ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့် ရှိလာမှသာ အကြီးစား ဖွံ့ဖြိုးရေး စီမံကိန်းတွေကို ဆုံးဖြတ်အ ကောင် အထည်ဖော်ဖို့ တိုက်တွန်းထားသည်။