ပတ္၀န္းက်င္အေျခအေနႏွင့္ ခ်မွတ္သည့္ မူ၀ါဒမ်ားေၾကာင့္ မိုုင္းလားေဒသ ဖြ႔ံၿဖိဳးခဲ့ျခင္းဟုု တိုုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္အခ်ဳိ႔က ေျပာ

သတင္းႏွင့္ မီဒီယာ ကြန္ရက္။
၂၀၁၉ ခုႏွစ္၊ ဇူလိုုင္လ ၉ ရက္။

“၀” ႏွင့္ မုိင္းလား ေဒသမ်ား ဖြံ႔ၿဖိဳးရျခင္းမွာ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ရယူၿပီးေနာက္ တိုုက္ပြဲမ်ား ျပန္လည္ျဖစ္ပြားျခင္း မရွိေစရန္ ထိန္းသိမ္းႏိုုင္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု တိုုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္အခ်ဳိ႔က ျမင္ၾကသည္။

“မွန္ကန္တဲ့ ေပၚလစီတစ္ခုကို ခ်မွတ္ႏိုင္လို႔ အပစ္ခတ္ရပ္စဲေရးကို ထိန္းထားႏိုင္တယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုေရွ႕ရႈႏိုင္ တယ္လို႔ ေျပာလို႔ရတယ္။ မွန္ကန္တဲ့ ေပၚလစီတစ္ရပ္ မရွိပဲနဲ႔ ေရရွည္သြားလို႔ မရဘူး” ဟု ကရင္အမ်ိဳးသား အစည္းအရံုး KNU ဗဟို အၿမဲတမ္းေကာ္မတီ၀င္ ပဒိုမန္းၿငိမ္းေမာင္ ကေျပာသည္။

အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ထိန္းသိမ္းထားႏိုုင္ျခင္းမွာ အိမ္နီးခ်င္းႏိုုင္ငံ၏ အေျခအေနလည္း ပါ၀င္သည္ဟု ပအို႔၀္ အမ်ိဳးသား လြတ္ေျမာက္ေရး အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ နာယက ဗိုလ္မွဴးႀကီး ခြန္ဥကၠာက ေျပာသည္။

“ဒီလို ေဒသေတြက ပါ၀ါ အရင္း အျမစ္ကုိ သူကမထိဘူး။ ကိုယ့္ေနရာ ကိုယ္ေနတယ္ မဆုိင္သလိုေနတယ္။ အတြင္းစည္းမွာလည္း ညီညႊတ္ ေအာင္လုပ္တယ္။ သူကအိမ္းနီးနားခ်င္း တိုင္းျပည္ေတြလည္းပါတာေပါ့ အားလံုးေပါင္းလိုက္တဲ့ အခါက်ေတာ့ သူက တစ္စံုတစ္ရာ တည္ၿငိမ္မႈ ရွိတယ္လို႔ ေျပာလို႔ရတယ္။”

ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ျပန္လည္ျဖစ္ပြားျခင္း မရွိပဲ ေဒသအတြင္း ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ တိုးတက္မႈ လုပ္ႏိုင္ရျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ အထူးေဒသ ၄ PSC/NDAA မိုင္းလား အဖြဲ႔မွ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးခမ္းေမာင္ က “သူ႔စည္းႏွင့္ကိုယ္စည္းနဲ႔ ရွိၿပီးသားျဖစ္တယ္။ အဲေတာ့ ဒီၾကားထဲမွာ ခင္ဗ်ားတို႔ ကိုယ့္တပ္ႏွင့္ ကိုယ့္ေနရာ ကိုယ့္ဟာကို လံုၿခံဳေရးေပါ့ အဲဒါယူထားပါ။ ေနာက္တစ္ခါ ကိုယ့္ေဒသကို ကိုယ့္ဧရိယာကို ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္လုပ္ ဒါက ႏိုင္ငံေတာ္ အႀကီးအကဲ အရင္တုန္းက မိန္႔မွာခ်က္က အဲဒါရွိတယ္။ အဲဒါနဲ႔ ဒီမူကို က်ေနာ္တုိ႔က လက္ခံၿပီးေတာ့ ၈၉ ခုႏွစ္ကေန စၿပီးေတာ့ ဒီကေန႔ အထိေပါ့ က်ေနာ္တို႔ အစိုးရအဖြဲ႔နဲ႔လည္း ထိေတြ႔မႈ ပစ္ခတ္မႈ တစ္ခါမွ မရွိဘူး။ က်ည္ဆံ တစ္ေထာင့္မွ မပစ္ေဖာက္ဘူး။ အလားတူပဲ ညီေနာင္အဖြဲ႔ အစည္းေတြနဲ႔လည္း သြားၿပီးေတာ့ ရန္စတာ သြာၿပီးေတာ့ ပစ္ခတ္မႈ မရွိ္ဘူး။ က်ေနာ္တို႔ေတြက အဲလို တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းတဲ့ အႏွစ္ ၃၀ အတြင္းမွာ ဒီလုိဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္လာတာေပါ့” ဟု ေျပာသည္။

ရွမ္းျပည္ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး ေကာင္စီ RCSS/SSA မွ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး စိုင္းမိဏ္းကလည္း “ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ေဖာ္ေဆာင္ေနတဲ့ အထူးေဒသ ၂ အဖြဲ႔အစည္းကေရာ အထူးေဒသ ၄ အဖြဲ႔အစည္းကေရာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ထိန္းသိမ္းတယ္ ႀကိဳးပမ္းၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္တယ္။ အျပန္အလွန္လည္း ညွိႏႈိင္းေဆာင္ရြက္ႏိုင္ခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ဒီရလာဒ္ေတြေၾကာင့္မို႔လို႔ ျပန္လည္ၿပီးေတာ့ တိုက္ပြဲေတြ မျဖစ္ၾကဘူးလို႔ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က ယံုၾကည္တာေပါ့” ဟု ေျပာသည္။

၎အဖြဲ႔ ၂ ဖြဲ႔သည္ ယခင္ စစ္အစိုးရလက္ထက္ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္တြင္ အပစ္ရပ္ စာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ဆိုထားသည့္ အဖြဲ႔မ်ားျဖစ္ၿပီး အပစ္ရပ္စဲၿပီးေနာက္ တစ္ႀကိမ္တစ္ခါမွ ပစ္ခတ္တိုက္မႈ ျပန္လည္ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းမရွိဟု သိရသည္။

အျခား တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ ေတာ္လွန္ေရး အဖြဲ႔မ်ားျဖစ္သည့္ ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးအဖြဲ႔ KIO၊ ျမန္မာအမ်ဳိးသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္ တပ္ေပါင္းစု တပ္မေတာ္ (MNDAA- ကိုးကန္႔အဖြဲ႔) ႏွင့္ ကရင္နီအမ်ိဳးသား တိုးတက္ေရးပါတီ KNPP တို႔သည္ အစိုးရႏွင့္ အပစ္ရပ္ၿပီးေနာက္ တိုက္ပြဲမ်ား ျပန္လည္ျဖစ္ပြားကာ အပစ္ရပ္စာခ်ဳပ္မွာလည္း ပ်က္ျပယ္သြားခဲ့ၾကသည္။

KIO ႏွင့္ MNDAA အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ပ်က္ျပားရျခင္းမွာ ထိုအခ်ိန္က ျမန္မာအစိုုးရ၏ နယ္ျခားေစာင့္ တပ္အျဖစ္ေျပာင္းလဲရန္ ေတာင္းဆိုခ်က္ကို လက္မခံခဲ့သည့္ ေနာက္ပိုုင္းတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ထို႔အတူ NCA စာခ်ဳပ္ လက္မွတ္ေရးထိုးထားသည့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားျဖစ္သည့္ ကရင္အမ်ိဳးသား အစည္းအရံုး KNU ႏွင့္ ရွမ္းျပည္ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး ေကာင္စီ RCSS တို႔မွာ အစိုးရတပ္ႏွင့္ တိုက္ပြဲမ်ား ရံဖန္ရံခါ ျပန္လည္ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။

အခ်ဳိ႔တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား အေနျဖင့္ အပစ္ရပ္စဲထားေသာ္လည္း ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ျပန္လည္ျဖစ္ပြားသည္မွာ မူ၀ါဒမ်ားလြဲမွားျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုုင္သည္ဟု ပဒိုမန္းၿငိမ္းေမာင္က ေျပာသည္။

“ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ ႏွစ္ဦး ႏွစ္ဖက္မွာ ယံုၾကည္မႈ မတည္ေဆာက္ႏိုင္လို႔ ဒါေၾကာင့္ ျပႆနာ ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း မေျဖရွင္းႏိုင္တာေပါ့။”

အပစ္ရပ္ၿပီးေနာက္ အစိုးရမွ ရွမ္းျပည္နယ္ရွိ မိုင္းလား၊ နားပန္း၊ ဆီလူး ေဒသမ်ားကို အထူးေဒသ ၄ PSC/NDAA မိုင္းလားအဖြဲ႔ ၏ အုပ္ခ်ဳပ္ရာေဒသအျဖစ္ သတ္မွတ္ေပးခဲ့သည္။

ထို႔အျပင္ အထူးေဒသ ၂ ‘၀’ UWSP/UWSA ကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရတိုင္းကိုလည္း ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႔စည္းပုံ အေျခ ခံဥပေဒ အခန္း ၂ ႏို္င္ငံေတာ္ ဖြဲ႔စည္းတည္ေဆာက္ပုံ အပုိဒ္ ၅၆ (စ) တြင္ ရွမ္းျပည္နယ္ရွိ ဟိုပန္၊ မုိင္းေမာ၊ ပန္၀ိုင္၊ နားဖန္း၊ မက္မန္းႏွင့္ ပန္ဆန္း(ပန္းခမ္း)ၿမိဳ႕နယ္ ေျခာက္ၿမိဳ႕နယ္တို႔ကို ခရိုင္ႏွစ္ခရိုင္ဖြဲ႔ၿပီး သတ္မွတ္ေပးထား သည္။

လက္ရွိတြင္ အထူးေဒသ (၂) UWSP/UWSA “၀” က ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရတိုင္းမွ “၀” ျပည္နယ္အျဖစ္ သတ္ မွတ္ေပးရန္ အစိုးရအား ေတာင္းဆို ေနသကဲ့သို႔ အထူးေဒသ (၄) PSC/NDAA မိုင္းလားကလည္း အထူးေဒသမွ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသ ရရွိေအာင္ ႀကိဳးစားသြားမည္ဟု ေျပာဆိုထားၾကသည္။

၀ ႏွင့္ မိုုင္းလားေဒသမ်ားနွင့္ အတူ ျမန္မာစစ္တပ္က တိုုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုုင္ အမ်ားအျပားႏွင့္ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္မ်ားအတြင္းက အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ျပဳလုုပ္ခဲ့ေသာ္လည္း ႏိုုင္ငံေရး ျပႆနာမ်ားကို ယေန႔တိုုင္ ေျဖရွင္းႏိုုင္ျခင္း မရွိေသးေပ။

UWSP/UWSA “၀” ႏွင့္ PSC/NDAA မိုင္းလားတို႔သည့္ ေျမာက္ပိုင္း တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ ေတာ္လွန္ေရး အဖြဲ႔မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားသည့္ ျပည္ေထာင္စု ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးညွိႏႈိင္းေရး ေကာ္မတီ FPNCC ၏ အဖြဲ႔၀င္မ်ား ျဖစ္သည္။