ကယားျပည္နယ္တြင္ ေဒသခံပိုင္ ေျမဧက ၅ ေသာင္းခန္႔ သိမ္းယူခံထားရ

သတင္းနွင့္ မီဒီယာ ကြန္ရက္
၂၀၁၉ ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ ၂၃ ရက္။

အရပ္သားအစိုုးရလက္ထက္ ႏွစ္ဆက္အတြင္း ကယားျပည္နယ္အတြင္း ေျမဧက ၅ ေသာင္းဝန္းက်င္ အသိမ္းခံထားရၿပီး အမ်ားစုုမွာ တပ္မေတာ္က သိမ္းယူခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟုု ေဒသခံမ်ားႏွင့္ ကယားျပည္နယ္အတြင္းက ေတာင္သူအေရး လုုပ္ေဆာင္ေနသူမ်ားက ေျပာသည္။

တပ္မေတာ္၊ အစိုုးရဌာနဆိုု္င္ရာမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရးလုုပ္ငန္းရွင္မ်ားက ေဒသခံေတာင္သူမ်ား၏ ေျမယာမ်ားကိုု သိမ္းယူခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ဟုု ကရင္နီျပည္ေတာင္သူသမဂၢက ေျပာသည္။

“သိမ္းထားတယ္ဆိုုတာ ပိုုၿပီးေတာ့ ေပၚလြင္လာတယ္ဆိုုတာကိုု Highlight လုုပ္ခ်င္တယ္။ အရင္ကေတာ့ သိမ္း ထားတယ္။ သိပ္မေပၚလြင္ဘူးေပါ့၊ ေနာက္ပိုုင္းမွ ေတာင္သူေတြကလည္း ေျမယာအခြင့္ေရးေတြ၊ ဥပေဒေတြပိုုၿပီးမွ သိလာတယ္။ ေတာင္သူလယ္သမားအခြင့္ေရးေတြပိုုသိလာတဲ့အခါၾကေတာ့ ျပန္သံုုးသပ္တဲ့အခ်ိန္ၾကေတာ့ သူတိုု႔ေျမယာက သိမ္းထားတာမ်ိဳးျဖစ္လာတယ္” ဟုု ကရင္နီျပည္ေတာင္သူသမဂၢ ဥကၠ႒ ခူးတူရယ္က ေျပာသည္။

“ဧကနဲ႕ တြက္ရင္ စာရင္းအတိအက်နဲ႕ တြက္ရင္ ဧက ၅ေသာင္းေလာက္ စာရင္းျပဳစုထားတယ္။ ၂၀၁၀ ေနာက္ပုိင္းသိမ္းတာလည္း ရွိတယ္။ တပ္တည္ဖုိ႕သိမ္းတာ။ တပ္သိမ္းေျမက ပိုုမ်ားတယ္။”

လိြဳင္ေကာ္၊ ဖရူဆိုု၊ ဒီးေမာ့ဆိုုၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ေျမယာသိမ္းဆည္းခံရမႈ အမ်ားဆံုုးျဖစ္သည္ဟုု ေျပာသည္။

လိြဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ ေဒါမူကားေက်းရြာက ေတာင္သူအခ်ိဳ႕ ႏွင့္ ဒီးေမာ့ဆုုိၿမိဳ႕နယ္ထဲက ေဒါဆိုုေရွးေက်းရြာက ေတာင္သူ အခ်ိဳ႕တိုု႔အား ေျမယာကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ ယခုုခါ တပ္မေတာ္က တရားစြဲထားၿပီး အမႈရင္ဆုုိင္ ေနၾကရသည္။ ၾသဂုုတ္လ ၅ ရက္ေန႔က ေဒါဆုုိေရွးေတာင္သူမ်ား ရံုုးခ်ိန္းတက္ခဲ့ရသည္။

ေဒါဆိုုေရွးေက်းရြာက ေတာင္သူကိုုမာက “ဘယ္ေလာက္ထိစုိးရိမ္လည္းဆုိေတာ့ စားဝတ္ေနေရးအတြက္ တရားစြဲခံရတယ္ဆုိေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးေလး စိတ္္ပူတယ္ေပါ့ေနာ္။ ၿပီးေတာ့ ေရွ႕ဆက္ဘာလုပ္ရမလဲဆုိတာ ေတြေဝေနတယ္ေပ့ါေနာ္။ စုိးရိမ္တာေတာ့ အမ်ားႀကီးပါ။ ဒီဟိုဥစၥာ ေတာင္ယာေလးဘဲရွိတယ္။ တျခားစီးပြားေရး၊ တျခားဝင္ေငြလည္းမရွိဘူး။ တျခားလယ္ယာလည္းမရွိဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္မုိ႕ ဒီေတာင္ယာေလးကုိဘဲ ျပန္လုိခ်င္တယ္။ သား၊သမီးေတြ အတြက္ပညာေရး၊ စားဝတ္ေနေရး၊ လူမႈေရး၊အကုန္လုံးဘဲေပါ့ေနာ္။ ဒီေတာင္ယာက က်မတိုု႔ မိဘပဲ” ဟုု ေျပာသည္။

ေခတ္အဆက္ဆက္ တရားမ၀င္ သိမ္းဆည္းထားသည့္ ေျမယာမ်ားကိုု ၂၀၁၀ ေနာက္ပိုုင္း အရပ္သားအစိုုးရ လက္ထက္တြင္ တရား၀င္ပံုုစံ ျဖစ္လာသည့္အတြက္ ေျမယာသိမ္းဆည္းသူမ်ားႏွင့္ ေဒသခံေတာင္သူမ်ားၾကားတြင္ ပဋိပကၡပိုုမိုုမ်ားျပားလာသည္ ဟုု ေဒသခံေတာင္သူမ်ားႏွင့္ ေတာင္သူအေရး လုုပ္ေဆာင္သူမ်ားက ေျပာသည္။

အထူးသျဖင့္ ကယားျပည္နယ္အတြင္း တပ္မေတာ္ႏွင့္ ေတာင္သူမ်ားၾကား ပဋိပကၡမ်ား ပိုုမိုုမ်ားျပားလာသည္ဟုု ကရင္နီျပည္ေတာင္သူသမဂၢ ဥကၠ႒ ခူးတူရယ္ က ဆက္ေျပာသည္။

“တခ်ိဳ႕ ရြာေတြဆုိ ရြာပုန္း၊ ရြာေရွာင္ IDPs ေတြ ျဖစ္ကုန္တယ္။ ဆုိလုိခ်င္တာက ဧည့္သည္လာေနခ်င္တာကုိ အိမ္ရွင္ေတြက ျပန္ဖယ္ေပးရတဲ့ သေဘာမ်ဳိး ျဖစ္သြားတယ္။ အခုလက္ရွိ္မွာ ေျမယာအျငင္းပြားမႈက ပုိျပီးေတာ့ ျပင္းထန္လာတယ္။ ေတာင္သူေတြရဲ႕ အသက္ရွင္စားေသာက္မႈဆုိတာ ဒီေျမေပၚမွာ အမ်ားႀကီးမွီခုိတယ္။ ေတာင္သူေတြက ေတာင္ယာမလုပ္ဘဲ ဘယ္ရာလုပ္မလဲေပါ့။ လက္နက္ကုိင္မလားေပါ့။ ဒါက သူတို႔ဘဝ သူတုိ႔ နွစ္စဥ္ ရွင္သန္မႈပုံစံတုိင္းသြားမွာပဲေလ။ တပ္ကသူတပ္ပုိင္ေျမပါ။ သူတို႔ဧရိယာပါ လာမလုပ္နဲ႕ လာလုပ္ရင္ တရားစြဲမယ္ကစျဖစ္လာေတာ့ ေတာင္သူေတြက မခံမရပ္နုိင္ေတာ့ အင္အားသုံးတာေတြ ရွိသြားတယ္။”

ကယားျပည္နယ္အတြင္း ဌာေနတုုိင္းရင္းသားမ်ား၏ ေျမယာမ်ားအား သစ္ေတာႀကိဳးဝိုုင္းအျဖစ္ သတ္မွတ္ကာ သိမ္းဆည္းထားသည့္အျပင္ တပ္မေတာ္ကလည္း တပ္နယ္ေျမခ်ဲ႕ ထြင္ရန္ႏွင့္ တပ္လံုုၿခံဳေရးအရ ေျမသိမ္းမႈမ်ား အမ်ားဆံုုးျပဳလုုပ္ေနသည္ဟုု ေဒသခံမ်ား၊ အရပ္ဘက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ ႏုုိင္ငံေရးပါတီမ်ားက ေျပာသည္။

ကယန္းအမ်ိဳးသားပါတီ ဥကၠ႒ ခြန္းဘီထူးက “တပ္သိမ္းေျမေၾကာင့္ ျပည္သူ သုံံးပုံပံုုတစ္ပုံေလာက္က ထိခုိက္နစ္နာၾကတဲ့ဟာေတြရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ ၿမိဳ႕တုိင္း လုိလုိ ၾကည့္လုိက္ရင္ တပ္သိမ္းေျမက မကင္းဘူး။ တပ္သိမ္းေျမေၾကာင့္ ဆုံးရံႈးခဲ့ရတဲ့ေတာင္သူေတြ ဆုံးရႈံးခဲ့ရတဲ့ လယ္ယာေျမေတြကလည္း မနည္းမေနာေပါ့ေနာ္။ အခုုအထူးသျဖင့္ စားဝတ္ေနေရး ျပႆနာ မေျပလည္တဲ့ ကိစၥေတြေပါ့ေနာ္။ ဆုိေတာ့ တပ္သိမ္းေျမကက်ေနာ္တုိ႔ ေဒသခံ ေတြအတြက္ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ ဆုိးရြာတဲ့ ေျမသိမ္းမႈတစ္ခုျဖစ္တယ္” ဟုု ေျပာသည္။

အရပ္သားအစိုုးရ ႏွစ္ဆက္ျဖစ္သည့္ သမၼတဦးသိန္းစိန္လက္ထက္ႏွင့္ လက္ရွိအမ်ိဳးသားဒီမိုုကေရစီ အစိုုးရလက္ထက္၊ ၂၀၁၀ ခုုႏွစ္ ေနာက္ပိုုင္းမွ စတင္၍ ယေန႔အခ်ိန္္ထိ ေျမယာသိမ္းဆည္းခံရမႈ ျပႆနာမ်ားကိုု ေျဖရွင္းႏုုိင္ျခင္း မရွိေသးေပ။

ၾသဂုုတ္လ ၂၀ ရက္ေန႔က “ဖက္ဒရယ္ ေျမအုုပ္ခ်ဳပ္စီမံမႈသိုု႔ အလွမ္းေဝးေနေသးသည့္ နုုိင္ငံ၏ ေျမယာက႑ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈဆုုိင္ရာ အစီရင္ခံစာ” ကိုု ထုုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ဌာေနတုုိင္းရင္းသားမ်ား၏ ေျမယာမ်ားကိုု သိမ္းယူျခင္း၊ ေဒသခံမ်ားကိုု တရားစြဲျခင္းမ်ားေၾကာင့္ ေဒသခံမ်ား၏ ဘဝလံုုၿခံဳမႈႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုု ထိခိုုက္ေစသည့္ အတြက္ ဖမ္းဆီးအေရးယူ တရားစြဲမႈမ်ားကိုု ရပ္တန္႔ေပးရန္ ေတာင္းဆိုုထားသည္။

ကယားျပည္နယ္အတြင္းက ေတာင္သူမ်ားသည္ တပ္သိမ္းေျမမ်ား ျပန္လည္ရရွိေရး အသံတိတ္ဆႏၵထုုတ္ေဖာ္ ျခင္း၊ ထြန္းတံုုတုုိက္ပြဲမ်ားဆင္ႏႊဲျခင္း၊ သိမ္းဆည္းခံထားရသည့္ ေျမမ်ားေပၚတြင္ သြားေရာက္စိုုက္ပ်ိဳးျခင္းမ်ား ၿပီးခဲ့သည့္ ဇြန္လႏွင့္ ဇူလိုုင္လမ်ားတြင္ ဆက္တုုိ္က္ျပဳလုုပ္ခဲ့ၾကသည္။

အဆိုုပါေတာင္သူမ်ားသည္ အက်ိဳးဖက္ဆီးမႈ ျပစ္မႈဆုုိင္ရာ ဥပေဒပုုဒ္မ ၄၂၇၊ ပိုုင္နက္က်ဴးေက်ာ္မႈ (ေက်ာ္နင္းမႈ) ျပစ္မႈဆုုိင္ရာ ဥပေဒပုုဒ္မ ၄၄၇၊ တာဝန္ဝတၱရားထမ္းေဆာင္ေနသည့္ ျပည္သူ႔ဝန္ထမ္းအား ဟန္႔တားရန္ ႏုုိင္ထက္စီးနင္း ျပဳက်င့္မႈ ဥပေဒပုုဒ္မ ၃၅၃ ႏွင့္ ျပည္သူပိုုင္ ပစၥည္းဖ်က္ဆီးမႈ ဥပေဒပုုဒ္မ ၆၁ တိ႔ုုျဖင့္ တရားစြဲဆိုုခံထားရသည္။