မဲေဆာက္ ၾကက္မ်ား ေရာဂါျဖစ္၊ ေသဆံုး

ခြန္ေအာင္ျမတ္။
ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၁၈ ရက္၊ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္။

ထုိင္းနယ္စပ္ၿမိဳ႕ျဖစ္သည့္ မဲေဆာက္ေဒသရွိ ေမြးျမဴေရးၾကက္ၿခံမ်ားတြင္  ေရာဂါျဖစ္ပြားၿပီး ေန႕စဥ္ ၾကက္မ်ား ေသဆံုး ေနသည္ဟု ေမြးျမဴေရးသမားမ်ားႏွင့္ ေဆး၀န္ထမ္းမ်ားက ေျပာသည္။

မည္သည့္ေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆံုးသည္ကို အတိအက် မေျပာႏိုင္ေသးပဲရွိၿပီး ေမြးျမဴေရးသမားမ်ားက အျခား ၾကက္မ်ား သတ္ျဖတ္ခံရမည္ကို စိုးရိမ္သျဖင့္ ေသဆံုးမႈမ်ားကို ဖံုးဖိထားၾကသည္။

ယခုလဆန္းပိုင္းမွစ၍ ေမြးျမဴေရးၾကက္ၿခံမွ ၾကက္မ်ားသည္ မိႈင္ၿပီး အေတာင္ပံက်ေနရာမွ ေသျခင္းျဖစ္သည္ဟု မဲေဆာက္ရွိ ၾကက္ေမြးျမဴေရး လုပ္သားကေျပာသည္။

“က်ေနာ္တို႕ၾကက္ၿခံမွာလည္း ၾကက္ငွက္တုတ္ေကြးေရာဂါျဖစ္တယ္ေလ။ နည္းနည္းေတာ့ ဂရုစိုက္ ရတာေပါ့။ က်ေနာ္တို႕နဲ႕ ဒီကနဲ႕ ပတ္သက္တဲ့ ၿခံေတြ တျခားၿခံေတြ ဆိုလို႕ရွိရင္ေတာ့ ဟုတ္တယ္ အေသအေပ်ာက္လည္းရွိတယ္။ ဒီေန႕မ်ဳိးျဖစ္တယ္ဆိုရင္ ေနာက္ေန႕ဆိုေသၿပီပဲ။ ညေနဘက္ျဖစ္ရင္ မနက္ဆိုရင္ ၾကက္ေကာက္ပဲ။ အဲဒါမ်ဳိးျဖစ္ေနတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီကိစၥကို ဘယ္သူမွ မေျပာၾကဘူး။ ဘာျဖစ္လို႕ မေျပာလဲဆိုေတာ့ သိတဲ့အတုိင္းပဲ ေျပာရင္ ပိတ္ခံထိမယ္ လို႕ ထင္တာပဲ။”

မဲေဆာက္ၿမိဳ႕၀န္းက်င္ရွိ မယ္ေတာင္တုိက္၊ မယ္ကု၊ ေဟြးကလုတ္ ဖုတ္ဖရႏွင့္ မယ္ေဆာက္ၿမိဳ႕ ေျမာက္ဖက္တြင္ ေမြးျမဴေရးၾကက္ၿခံ အမ်ားအျပားေမြးျမဴသည့္ မယ္ရမတ္ၿမိဳ႕တြင္ ၾကက္ေသဆံုးမႈမ်ား အမ်ားဆံုး ျဖစ္ပြားေန သည္ဟု ေဆး၀န္ထမ္းတဦးက ေျပာသည္။

ၾကက္မ်ားေသဆံုးသည္မွာ မွန္ကန္ေၾကာင္း ၾကက္ငွတ္တုတ္ေကြးေရာဂါအေၾကာင္းကို ေစာင့္ၾကည့္ေနသည့္ မယ္ေတာ္ေဆးခန္းမွ ႏိုက္တင္ေဂး က်န္းမာေရး ပညာေပးစာေစာင္ တာ၀န္ခံ အယ္ဒီတာ ဆရာဂါမဏိက အတည္ျပဳေျပာသည္။

“ျဖစ္စဥ္ကေတာ့ ၾကက္ၿခံေတြမွာေတာ့ ခါတုိင္းလိုမဟုတ္ပဲနဲ႕ ထူးထူးျခားျခား ၾကက္ေသႏႈံးေတြ မ်ားလာတာေပါ့ေနာ္။ ၾကက္ေတြကလည္း နာတာေတြ မိႈင္တာေတြ ျဖစ္လာတာေပါ့။ ၾကက္ေသႏံႈး ကေတာ့ အရင္ကဆို ႏွစ္ပတ္ကို တေကာင္ေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ ၾကက္ေသတာေလ။ ဒါကေတာ့ ပံုမွန္ ေပါ့၊ နင္းမိတာတို႕ ဘာတို႕ေပါ့။ အေတာင္ညွပ္တာတို႕ သံဇကာညွပ္တာတို႕ ေသတာတို႕ ရွိတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ အခုက်ေတာ့ တရက္ကိုပဲ သံုးေကာင္၊ ေလးေကာင္ေလာက္ ျဖစ္လာတာေပါ့။”

ေမြးျမဴေရးသမားမ်ားက သတင္းဖံုးဖိထားမႈေၾကာင့္ ေဒသတြင္းရွိ က်န္းမာေရးဌာနႏွင့္ အာဏာပုိင္မ်ားက ၾကက္ ေသဆံုးမႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး စံုစမ္းမႈ တစံုတရာ ျပဳလုပ္ျခင္း မရွိေသး သလို ၾကက္ငွတ္တုတ္ေကြး ပညာေပးမ်ား လည္း သတိေပး ႏိုးေဆာ္ထား ျခင္းမရွိေသးေပ။

မယ္ေဆာက္ေဒသခံႏွင့္ ျမန္မာအလုပ္သမားမ်ားမွာ ၾကက္ေသဆံုးေနသည္ကို မသိရွိသျဖင့္ ေရာင္း၀ယ္ စားေသာက္မႈ ပံုမွန္ျပဳလုပ္ေနသည္ဟု မဲေဆာက္ရွိ ျမန္မာႏုိင္ငံသားမ်ားက ေျပာသည္။

“လကၡဏာကေတာ့ ခါတုိင္းၾကက္ေနမေကာင္းတဲ့ ပံုစံမ်ဳိးေတြပါပဲ။ သူတို႕ကေတာ့ သိပ္မကြာဘူး ေျပာတယ္။ သူတို႕ကလည္း တခုခုျဖစ္ရင္ေတာ့ အလုပ္သမားေတြကလည္း ၾကက္ငွတ္ တုတ္ေကြးလို႕ နာမည္တပ္ခ်င္ေနၾကတယ္ေပါ့။ ဒါေပမယ့္ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ စာအုပ္ထဲမွာ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ၾကက္ငွက္တုတ္ေကြး လကၡဏာနဲ႕ က်န္တဲ့ ၾကက္ေရာဂါ ေတြရဲ႕ လကၡဏာေတြကလည္း သိပ္အကြာ ႀကီးေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ဒါေတြက ဓာတ္ခြဲခန္းမွာ စမ္းသပ္မွပဲ သိမွာပါ။” ဟု ဆရာဂါမဏိ က ဆက္ေျပာ သည္။

ျမန္မာအလုပ္သမားမ်ားၾကားတြင္မူ ၾကက္ေသဆံုးမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး တီးတိုးေျပာဆိုမႈမ်ား ရွိေနသည္၊

မဲေဆာက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံအလုပ္သမား ေသြးစည္းညီညႊတ္ေရးအဖြဲ႕မွ ဖြင့္လွစ္ထားသည့္ စာသင္ေက်ာင္း တြင္လည္း ၾကက္ငွတ္တုတ္ေကြး ကူးစက္မည္ စိုးရိမ္သျဖင့္ ၾကက္သား မစားရန္ ပိတ္ပင္ထားသည္ဟု ေက်ာင္းမွ ဆရာမ မတိုးက ေျပာသည္။

“မ်ားေသာအားျဖင့္ေတာ့ ေျပာေနၾကတာပဲ။ ေသတယ္လို႕ေတာ့ အတိအက် မဟုတ္ဘူး။ ကေလးေတြ အတြက္ အႏၱရာယ္မျဖစ္ဘူးလို႕လည္း ေျပာလို႕မရဘူး။ တခုခုျဖစ္လာတယ္ဆိုရင္ က်မတို႕မွာ တာ၀န္ ရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ ကိုယ္ကေကြၽးေနတဲ့လူျဖစ္ေနတာကိုး။ အဲဒါေၾကာင့္ ခ်က္ေပးေနတဲ့လူေတြအဖြဲ႕ကို က်မတို႕ေျပာလုိက္တယ္။ သူတို႕ေန႕တုိင္းထမင္းေတြ လာပို႕လို႕ ရွိရင္ မွတ္တမ္းေတြပါတယ္ေလ။ ဟင္းကေကာင္းရဲ႕လား မေကာင္းဘူးလား၊ ဘယ္လိုအေနထား ရွိလဲေပါ့။ အဲလိုမွတ္တမ္းေတြ ေရးေပး ရတဲ့ အခါက်ေတာ့ က်မတို႕ မေန႕က ေရးေပးလုိက္တယ္။ ၾကက္ငွတ္တုတ္ေကြး ျဖစ္တာမ်ားတယ္ ဆိုေတာ့ အႏၱရာယ္ရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ အဲဒါေၾကာင္မို႕လို႕ က်မတို႕ မစားႏုိင္ဘူးလို႕ က်မတို႕ ေရးေပး လုိက္တယ္။” ဟု ဆရာမ မတိုးက ေျပာသည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာလတြင္ ထုိင္းႏုိင္ငံေျမာက္ပိုင္းတြင္ ၾကက္ငွက္တုတ္ေကြး ေရာဂါ ျဖစ္ပြား သျဖင့္ ထုိင္းႏုိင္ငံ ေျမာက္ပိုင္း တာခ္ခရိုင္အပါအ၀င္ ျပည္နယ္ ၉ ခုကို အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာရန္ ထိုင္းက်န္းမာေရး ၀န္ႀကီး ဌာက သတိေပး ေၾကညာခဲ့သည္။

ထုိင္းႏုိင္ငံတြင္ ၂၀၀၄ - ၂၀၀၅ ခုႏွစ္တြင္ ၾကက္ငွက္တုတ္ေကြးေရာဂါ ၂၅ ဦး ကူးစက္ၿပီး ၁၇ ဦး ေသဆံုးခဲ့သည္။